| Naturalmoney.org the plan for the future |
July 6, 2010 Taken from: NRC - Korangeleerde Abu Zayd vond maatschappij geestelijk dood Quranic scholar Abu Zayd thought society is spiritually dead Rotterdam, July 6. The liberal Egyptian Quranic scholar and linguist, Nasr Hamid Abu Zayd deceased yesterday in Cairo at the age of 66. People do not learn how to think, but what to think. This is a fundamental problem in the Arab world, he said in November last year in an interview with NRC Handelsblad. His plea to see the Quran in its historical, geographical and cultural context - and not to take literally - and his liberal interpretations - legal equality between men and women - in the nineties brought him on a collision course with Muslim fundamentalists. The Arab world has stalled. The regimes are authoritarian and resist to social change. There is even little demand for social change. The population is not taught to formulate an independent opinion, but to be obedient. "Society is dead spiritually and ethically," said Professor Nasr Abu Zayd in November last year in NRC Handelsblad. As an independent thinker the Egyptian Abu Zayd has paid a price himself. In 1995 he left his country after a court had decided to dissolve his marriage. He is accused of having left Islam and a Muslim woman can not be married to an apostate. He was indicted for his plea to see the Quran in its historical and cultural context. With that he went many steps too far for traditional thinkers. "After the verdict the leader of the group that sued me made an interesting statement. He said we are not interested in his marriage but we want him to leave the university. Because I got people thinking," Abu Zayd said in an interview at his home in Oegstgeest. At the University of Humanist Studies in Utrecht, he examines the modern Islamic thought. "If you ask me what I have lost, I say that position at the university to teach students how to think. Not to tell them what to think, but how. That's the big difference between education that learns you how to think and that learns you what to think." Is this the fundamental problem of Egypt? "This is a fundamental problem in the Arab world. If you do not learn to think, you're easy prey for any dominant ideology. The intellectuals in the Arab world adhere to the ideology of the state or the ideology against the state. What is my personal best interest? This camp or that camp?" A monolithic state coexists with a monolithic interpretation of Islam, both founded on obedience to God. That has not always been the case. In the early twenties of the last century, Egypt moved towards democracy. But the fall of the Ottoman Caliphate in 1924 was the change from the modernization of Islam to the Islamisation of modernity. "Every leader in the Arab world wanted to be a Caliph and wanted to expand his power. They all failed. But it was the beginning of polarization. The fundamentalist camp was created. In 1928 the Muslim Brotherhood was founded, which wanted to cleanse society of secular trends." The defeat in the war against Israel in 1967 reinforced this trend. "The fundamentalists attracted the attention of the people with their religious explanation for this defeat, the Jews were very good religious people, the Muslims failed because they were not good believers. The only remedy was the establishment of an Islamic state like Israel was a Jewish state." Another moment was 1979, the Iranian Islamic revolution. "It gave the fundamentalists the security: you see what Muslims are capable of!" The steady withdrawal of the regime from public services to society - health, education - has left the field wide open for the fundamentalists. "Society has gradually been left the business world. And when a catastrophe occurs, the fundamentalist groups come to the rescue of the people. "So the government is absent, making it possible for Islam to penetrate society from below with its ideology of exclusion of all others. Those others are Copts, but also Muslims with a different view." The failure of the regimes to improve the lives of their citizens is used by the fundamentalists for their utopian dream: if you return to Islam then the golden age of Islam will return and the Muslims will be the masters of the world. But, says Abu Zayd, because it happens in the absence of good education, a religious feeling is created devoid of spiritual or ethical values. "The people look like Muslims, with beard and headscarf, or niqab, the mosques are full, thousands of people go on Haj, the great pilgrimage to Mecca, not once but several times. Everything is about the display of religion." "Inside rampant corruption, non-ethical behavior, crime and drug addiction continue. The society is spiritually and morally dead: that is the real problem. The religious programs on satellite channels only talk about women. The big problem of the Arab world is apparently how the woman can be controlled. There is no discussion, such as whether you should see the Quran in its historical context." Are women a threat? "Yes, for a male-oriented society. Society is fragmented and is threatened by many dangers: underdevelopment, corruption. If there was real freedom to analyzs and address those threats to then you will see the need for regime change, for the uprooting of the kings and all those families. "But they hired intellectuals who defend the status quo. And now an imaginary threat is presented: women. So the answer to high unemployment is not a discussion of the economic system, but a plea for women to stay home so there is more work for men." While the state has drastically Islamized, the banned Muslim Brotherhood. Why? "The Constitution is already: Islam is the religion of Egypt and the principles of Shari'a are the main source of legislation. This is exactly what the Muslim Brotherhood wants. So who is fighting whom? And for what? It's about power." Would be much difference as the Muslim Brotherhood came to power? "It would be exactly the same. Probably the majority of the Egyptian people would find out that it is all a game and that their lives are not changed in a meaningful way. Like the Iranian people has found now. In Iran, it took much time. In Egypt, it would not last long. "But I do not think the leaders of the Muslim Brotherhood want to be in power. They are happy now. They control the society. What more could they dream of?" Change, said Abu Zayd, is neither in the interest of the state, nor in the interest of the Muslim Brotherhood. "Neither, I fear, of the West." Why not? "Because the West has enormous economic interests in the regimes. It does not matter what those regimes do with women or freedom or democracy, as long as those interests are protected." Change is only possible if the field is left to its own dynamics. "The endless foreign interventions" - Abu Zayd refers to colonialism, and now the wars in Afghanistan and Iraq, and the Israeli-Palestinian conflict - "block a healthy development. Religion is the only recourse for the people to protect themselves." "The core of any social reform is the separation of clergy and faith. Christianity has been freed from the power of the church. So people are free to choose whether or not they go to the church, Christian or not. Only free people can develop." Do you see a sign of change somewhere? "The new generation is looking for answers to pressing questions. Nobody is happy. Can we expect a society to continue in this way?" "As a scholar and a dreamer I must be optimistic. How can a scientist who loses his dream about the future continue his work? You must believe in the ability of people to change their lives, in whatever society they live." "Change is in the interest of neither the regime nor the West." Original text in Dutch: Korangeleerde Abu Zayd vond maatschappij geestelijk dood Rotterdam, 6 juli. De liberale Egyptische korangeleerde en taalwetenschapper Nasr Hamid Abu Zayd is gisteren in Kairo op 66-jarige leeftijd overleden. Mensen leren niet hoe, maar wat ze moeten denken. Dat is een fundamenteel probleem in de Arabische wereld, zei hij in november vorig jaar in een interview met NRC Handelsblad.Zijn pleidooi om de Koran in zijn historische, geografische en culturele context te zien – en niet letterlijk te nemen – en zijn liberale interpretaties – juridische gelijkheid van man en vrouw – leidden in de jaren negentig tot een harde botsing met moslimfundamentalisten. De Arabische wereld is vastgelopen. De regimes zijn autoritair en bieden weerstand aan sociale verandering. Er is zelfs nauwelijks vraag naar sociale verandering. De bevolking wordt niet geleerd een onafhankelijke mening te formuleren, maar gehoorzaam te zijn. „De maatschappij is geestelijk en ethisch dood”, zei professor Nasr Abu Zayd in november vorig jaar in NRC Handelsblad. Als onafhankelijk denker betaalde de Egyptenaar Abu Zayd zelf de prijs. In 1995 verliet hij zijn land nadat een rechtbank had besloten zijn huwelijk te ontbinden. Hij zou van de islam zijn afgevallen, en een islamitische vrouw kan immers niet met een afvallige zijn getrouwd. Hij was aangeklaagd wegens zijn pleidooi om de Koran in zijn historische en culturele context te zien. Daarmee ging hij voor traditionele denkers vele stappen te ver. „Na het vonnis deed de leider van de groep die me aanklaagde een interessante uitspraak. Hij zei: we zijn niet geïnteresseerd in zijn huwelijk, we willen hem weghebben van de universiteit. Omdat ik mensen leerde te denken”, zegt Abu Zayd in een vraaggesprek in zijn woning in Oegstgeest. Aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht onderzoekt hij nu het moderne islamitisch denken. „Als je me vraagt wat ik toen heb verloren, zeg ik: die positie aan de universiteit om de studenten te leren denken. Niet hun te zeggen wát ze moeten denken, maar hóe. Dat is het grote verschil tussen onderwijs dat je leert te denken en onderwijs dat je leert wat je moet denken.” Is dit het fundamentele probleem van Egypte? „Dit is een fundamenteel probleem in de hele Arabische wereld. Als je niet leert denken, ben je een makkelijke prooi voor elke dominante ideologie. De intellectuelen in de Arabische wereld zitten of bij de ideologie van de staat of bij de ideologie tegen de staat. Wat dient het best mijn persoonlijk belang? Dit kamp of dat kamp?” Een monolitische staat bestaat naast een monolitische interpretatie van de islam, beide stoelend op gehoorzaamheid aan God. Dat is niet altijd zo geweest. Begin jaren twintig van de vorige eeuw was Egypte op weg naar democratie. Maar de val van het Ottomaanse kalifaat in 1924 luidde de omslag in van modernisering van de islam naar islamisering van de moderniteit. „Iedere leider in de Arabische wereld wilde kalief worden en zijn macht uitbreiden. Allemaal faalden ze. Maar het was het begin van polarisatie. Het fundamentalistische kamp werd gecreëerd. In 1928 werd de Moslimbroederschap opgericht, die zich ging inspannen de maatschappij te reinigen van seculiere tendensen.” De nederlaag in de oorlog tegen Israël in 1967 versterkte deze ontwikkeling. „De fundamentalisten trokken de aandacht van het volk met hun religieuze verklaring voor deze nederlaag: de joden waren heel goede religieuze mensen, de moslims faalden omdat ze geen goede gelovigen waren. Het enige geneesmiddel was de vestiging van een islamitische staat, zoals Israël een joodse staat is.” Een volgend moment: 1979, de Iraanse islamitische revolutie. „Het gaf de fundamentalisten de zekerheid: zie je wel waartoe moslims in staat zijn!” De gestage terugtrekking van het regime uit de publieke diensten aan de maatschappij – gezondheidszorg, onderwijs – heeft het veld wijd open gelaten voor de fundamentalisten. „De maatschappij is geleidelijk overgelaten aan de zakenwereld. En als zich dan een ramp voltrekt, zijn het de fundamentalistische groepen die de bevolking te hulp schieten. „Dus de regering is afwezig, waardoor de islam van onderaf de maatschappij kon penetreren met zijn ideologie van uitsluiting van alle anderen. Die anderen zijn kopten, maar ook moslims met een andere zienswijze.” Het falen van de regimes om het leven van hun burgers te verbeteren, wordt door de fundamentalisten afgezet tegen hun utopische droom: als je terugkeert naar de islam krijg je ook de gouden tijd van de islam terug en worden de moslims de meesters van de wereld. Maar, zegt Abu Zayd, omdat dit gebeurt in afwezigheid van goed onderwijs, is een religiositeit gecreëerd die is verstoken van spirituele of ethische waarden. „De mensen zien er als moslims uit, met baard en hoofddoek, of zelfs niqaab, de moskeeën zijn vol, duizenden mensen gaan op Haj, de grote bedevaart naar Mekka, en niet één keer maar meermalen. Alles gaat om de uiterlijkheden van religiositeit. „Binnenin woekeren corruptie, niet-ethisch gedrag, misdaad, drugsverslaving voort. De maatschappij is geestelijk en ethisch dood: dát is het werkelijke probleem. In de religieuze programma’s op satellietzenders wordt alleen over vrouwen gesproken. Het grote probleem van de Arabische wereld is kennelijk hoe de vrouw kan worden gecontroleerd. Er is geen enkele discussie, bijvoorbeeld of je de Koran moet zien in zijn historische context.” Zijn vrouwen een bedreiging? „Ja, voor een op mannen georiënteerde maatschappij. De maatschappij is gefragmenteerd en wordt bedreigd door zoveel gevaren: onderontwikkeling, corruptie. Als er echte vrijheid zou zijn om die bedreigingen te analyseren en aan te pakken, zou je uitkomen op de noodzaak van verandering van het regime, om al die koningen en families te ontwortelen. „Maar die hebben intellectuelen ingehuurd die de status quo verdedigen. En nu wordt een denkbeeldige dreiging gepresenteerd: vrouwen. Dus het antwoord op grote werkloosheid is niet een discussie over het economische systeem, maar een pleidooi om vrouwen thuis te laten blijven zodat er meer werk voor mannen is.” Terwijl de staat vergaand is geïslamiseerd blijft de Moslimbroederschap verboden. Waarom eigenlijk? „In de grondwet staat al: de islam is de religie van Egypte en de beginselen van de shari’a zijn de belangrijkste bron van wetgeving. Dit is precies wat de Moslimbroederschap claimt. Dus wie vecht tegen wie? En om wat? Het gaat om de macht.” Zou het veel verschil uitmaken als de Moslimbroederschap aan de macht kwam? „Het zou precies hetzelfde zijn. Wat er misschien wél zou gebeuren is dat de meerderheid van het Egyptische volk zou ontdekken dat het allemaal een spel is en dat hun leven niet werkelijk verandert. Net zoals het Iraanse volk daar nu achter is gekomen. In Iran kostte het nog veel tijd. In Egypte zou het niet zo lang duren. „Maar ik denk niet dat de leiders van de Moslimbroederschap de macht zouden willen hebben. Ze zijn nu gelukkig. Ze controleren de maatschappij. Waarvan kunnen ze nog meer dromen?” Verandering, zegt Abu Zayd, is noch in het belang van de staat, noch in het belang van de Moslimbroederschap. „Noch, ben ik bang, van het Westen.” Waarom niet? „Omdat het Westen enorme economische belangen bij de regimes heeft. Het doet er niet toe wat die regimes doen met vrouwen of vrijheid of democratie, zolang die belangen maar worden beschermd.” Verandering is alleen mogelijk als het gebied wordt overgelaten aan zijn eigen dynamiek. „De voortdurende buitenlandse interventies” – Abu Zayd doelt op het kolonialisme, en nu de oorlogen in Afghanistan en Irak en het Israëlisch-Palestijnse conflict – „staan een gezonde ontwikkeling in de weg. Godsdienst is de enige toevlucht voor de mensen om zich te beschermen. „De kern van elke maatschappelijke hervorming is scheiding van de geestelijkheid en het geloof. Het christendom heeft zich bevrijd van de macht van de kerk. Dus de mensen zijn vrij om al dan niet naar de kerk te gaan, christen te zijn of niet. Alleen vrije mensen kunnen zich ontwikkelen.” Ziet u ergens een teken van verandering? „De nieuwe generatie zoekt naar antwoorden op de brandende kwesties. Niemand is gelukkig. Kunnen we verwachten dat een maatschappij zo doorgaat? „Als geleerde, als dromer moet ik ook optimistisch zijn. Hoe kan een wetenschapper die zijn droom over de toekomst verliest zijn werk voortzetten? Je moet geloven in de mogelijkheid van mensen om hun leven te veranderen, in welke maatschappij ze ook leven.” ‘Verandering is noch in het belang van het regime, noch van het Westen’. |